Eurostaete: woontoren met markant uitzicht in hartje Eindhoven
Woontoren Eurostaete in Eindhoven is uitgevoerd met een elementengevel, al is dat aan de buitenzijde niet direct zichtbaar. Het ontwerp is gebaseerd op gevelvullende houtskeletbouwelementen, maar in de uitwerking kozen Marcel Hendrikx van TGM en Rob Grein en Andreas Ververis van Reynaers Aluminium samen met Stam + De Koning Bouw bewust voor een prefab geveloplossing. Die keuze vroeg om een intensief ontwikkeltraject, waarin techniek, maakbaarheid en ontwerp samenkwamen.
Van ervaring naar keuze
De samenwerking tussen partijen bouwt volgens Marcel Hendrikx voort op eerdere projecten. “Het is niet de eerste keer dat we dit samen doen. Bij ASML Gebouw 3 hebben we ook een elementengevel van Reynaers Aluminium toegepast.” Die ervaring hielp om ook in dit project de voordelen duidelijk te maken. “We hebben de aannemer over de streep weten te trekken om te laten zien dat we daarmee veel sneller zouden kunnen bouwen en zij de afbouw sneller konden opstarten.” Grein vult aan: “Het ontwerp van architectenbureau diederendirrix was gebaseerd op gevelvullende houtskeletbouwelementen.” Dat bleek dat op deze hoogte kritisch in verband met luchtdichting. De uiteindelijke keuze voor een elementengevel is volgens Andreas Ververis altijd afhankelijk van het project: “Een elementengevel is interessant vanaf voldoende hoogte, afhankelijk van de locatie van het project en bij beperkte bouwplaatsruimte.” In Eurostaete leidde dat tot een combinatie van traditionele laagbouw en prefab hoogbouw.
Sneller en efficiënter bouwen
De kracht van de elementengevel zit in het verplaatsen van werk naar de fabriek. Complete gevelelementen worden prefab geproduceerd en op de bouwplaats in één keer gemonteerd. “Met een elementengevel kun je steigerloos bouwen, ben je sneller wind- en waterdicht, zonder dat verdere afwerking nodig is, je hebt veel minder logistieke handelingen en je verkort de bouwtijd,” vertelt Hendrikx. In de praktijk blijkt dat effect groot: “We hadden gerekend met vijf dagen montage per verdieping, maar inmiddels zitten we op drie dagen, mits het weer goed is.” Ook de rolverdeling verandert, doordat de gevelbouwer een groter deel van het proces overneemt. Tegelijk vraagt dit om een gedetailleerde voorbereiding en nauwe betrokkenheid van alle disciplines, van engineering tot productie en montage.
Veel variatie, toch maakbaar
Wat Eurostaete bijzonder maakt, is de combinatie van prefab bouwen met een hoge mate van variatie. “We hebben het over 58 elementen per verdieping, die bijna allemaal verschillend zijn,” licht Hendrikx toe. De toren bestaat uit meerdere verspringende volumes met elk een eigen geveluitwerking, variërend in reliëf, materialisatie en detaillering. Dat maakt volgens Ververis het project complex. “Zo’n elementengevel is echt wel champions league.” Toch bleef het oorspronkelijke gevelbeeld leidend in de uitwerking. “We hebben dat naar een elementengevel omgezet met behoud van het gevelbeeld en dus ook de grote variatie daarin.” Intensieve testen, onder andere op gebied van brand-, geluid- en luchtdichtheid, waren noodzakelijk om die kwaliteit te waarborgen.
Samenwerken vanaf het begin
De realisatie van Eurostaete laat zien dat een elementengevel niet alleen geschikt is voor repetitieve hoogbouw, maar juist ook ruimte biedt voor ontwerpvrijheid. Tegelijk vraagt deze aanpak volgens Grein om een vroege samenwerking. Ververis sluit zich daarbij aan: “Hoe vroeger je samen gaat ontwerpen, hoe kleiner de kans op fouten en hoe groter de kans op succes.” Door al in een vroeg stadium kennis en verantwoordelijkheden te bundelen, ontstaat grip op techniek, planning en uitvoering. Dat maakt het mogelijk om complexe gevels efficiënt en betrouwbaar te realiseren.
